Siyasi ağırlıklı nedenlerle Türkiye’nin AB süreci oldukça yavaşlamasına rağmen denizciliğimiz AB müktesebatına uyum ve bu müktesebatın uygulanması için kapasite geliştirme çalışmalarını hızla sürdürüyor. Yaklaşık üç yıl önce “Taşımacılık Faslı”nda müzakerelerin askıya alınmış olması da, denizcilikte katılım süreci faaliyetlerini durdurmadı. 2005 yılında başlayan AB katılım sürecinin ilk dönemindeki heyecan ve hız kalmasa da, diğer birçok sektörden farklı olarak denizciliğimiz AB yolunda ilerlemeye devam ediyor. Türkiye’nin AB’ye katılacağına duyulan inanç ve AB denizcilik müktesebatının evrensel kuralları tamamlayan ve etkin uygulanmasını sağlayan kurallardan oluşması, denizciliğimizin katılım süreci faaliyetlerini titizlikle sürdürmesinin temel nedenlerini oluşturuyor. AB üyesi ülkelerle denizcilik ilişkilerimiz ve Türk bayraklı gemilerin AB limanlarında, AB denizcilik müktesebatını oluşturan kuralların büyük çoğunluğuna tabi olması durumu da diğer nedenler arasında bulunuyor.           

Bu kez daha farklı bir proje

Bu defa icra edilecek AB projesi, içerik ve önem açısından öncekilerden biraz daha farklı gözüküyor. “Türk Denizcilik İdaresine Proje Portföyü Oluşturulması İçin Teknik Yardım” isimli proje; somut bir alanda AB müktesebat ve uygulamalarına uyumun ötesinde, Türk denizciliğinin geleceğe yönelik proje ihtiyaçlarının kapsamlı ve tüm etkenler dikkate alınarak yapılacak bir çalışma ile belirlenmesini öngörüyor. Projenin genel amacı; Türkiye’de deniz emniyetini güçlendirmek, özel amacı ise; Denizcilik Müsteşarlığı’nın 2010-2013 döneminde icra etmesi gereken AB proje portföyünü oluşturmak olarak belirlenmiş.           

Proje tür olarak da, daha önce icra edilen AB eşleşme projelerinden farklılıklar taşıyor. AB Komisyonu tarafından yetkilendirilen AB üyesi ülkelerdeki firmaların katılımı ile gerçekleştirilen ihaleyi kazanan firmanın görevlendireceği iki uzman ile Denizcilik Müsteşarlığı’nın ilgili merkez birimleri, birlikte çalışarak projenin hedeflerine ulaşmaya çalışacaklar. Projede ayrıca, ilgili konularda Denizcilik Müsteşarlığı’nın taşra teşkilatı ve denizcilik sektöründeki kamu meslek kuruluşları ve alt sektörleri temsil eden dernekler ile de istişarede bulunulacak. 

Denizcilik sektörü için AB’ye katılıma yönelik bir strateji oluşturulması, proje tanımında talep edilen önemli faaliyetlerden biri. Uzmanlar, Denizcilik Müsteşarlığı’nın ilgili birimleri ile birlikte çalışarak, AB katılım sürecinde uygulanmak üzere ulusal denizcilik mevzuatının AB müktesebatına uyumu ve bu müktesebatı uygulamak için gerekli uygulama kapasitesinin oluşturulması için bir sektör stratejisi hazırlayacaklar. Bu maksatla; proje tanımında listelenen AB katılım ortaklığı belgeleri, ilerleme raporları, ulusal programlar, beş yıllık planlar, ulusal eylem planları, mastır planlar, daha önce icra edilmiş projeler ve diğer birçok doküman incelenecek ve değerlendirilecek. Bunun yanı sıra projenin icrasında görev alan uzmanlar Denizcilik Müsteşarlığı’nın ilgili personeli ile mülakat yaparak onların görüşlerini alacaklar. Bu çalışmalarda hazırlanacak denizcilik sektör stratejisi, uzun süreçte de takip edilecek bir faaliyet portföyü oluşturacak. Proje tanımı ayrıca, denizcilik sektör stratejisinin denizcilik sektörü için hedefler koymasını ve bu hedeflere ulaşmak için öngörülen araçların açıklanmasını öngörüyor.            

2010 yılı programı

Denizcilik sektöründe bir proje koridoru hazırlanması ve önceliklerin belirlenmesi, projenin diğer bir ana faaliyeti olarak belirlenmiş. Denizcilik sektör stratejisi belirlendikten sonra uzmanlar Denizcilik Müsteşarlığının ilgili birimleri ile birlikte AB fonlarından faydalanarak icra edilmek üzere proje fikirleri geliştirecekler ve belirleyecekler. Bu maksatla; IPA programlama rehberleri ve diğer AB programlama belgeleri ile ilgili raporlar dikkate alınacak.           Programlama ise projedeki diğer bir ana faaliyet alanını oluşturuyor. Projede oluşturulan proje koridoru ve proje önceliklerine bağlı olarak 2010 yılı programı hazırlanacak. Bu faaliyet altında; proje tanımları yapılacak ve proje fişleri hazırlanacak. 

“Türk Denizcilik İdaresine Proje Portföyü Oluşturulması İçin Teknik Yardım” isimli projenin icrası ile aşağıdaki çıktıların oluşturulması hedefleniyor:

-         AB katılım süreci için denizcilik sektör stratejisi,

-         2010-2013 Denizcilik Sektörü için eylem planı,

-         Denizcilik Sektöründe proje koridoru hakkında rapor,

-         Denizcilik Sektöründe IPA projelerinin önceliklendirilmesi hakkında rapor,

-         MCA (Multi Criteria Analysis) raporu,

-         Beş öncelikli proje için proje tanımlama dokümanları,

-         Beş öncelikli proje için proje fişleri,

-         Beş öncelikli proje için PRAG usullerine göre satın alma dokümanları.

“Türk Denizcilik İdaresine Proje Portföyü Oluşturulması İçin Teknik Yardım” projesi sıradan bir AB projesi olmasının ötesinde, AB sürecinde denizciliğimizin geleceğinin planlandığı bir projedir. Proje ile tüm sektörlerde olduğu gibi denizcilik sektöründe de, AB’ye katılım heyecanının kaybedildiği günümüzde bu heyecanı yeniden oluşturacak, AB müktesebat ve uygulamalarına uyumun sağlanması ve uygulama kapasitesini geliştirilmesi çalışmalarına ivme kazandıracak sonuçlara ulaşılacaktır. Bu özellikleri nedeniyle, projenin başarıya ulaşması denizciliğimiz için önemlidir. Tüm paydaşların projenin icrasında görev alacak uzmanlara destek sağlaması gerekmektedir.