Küresel Deniz Ticareti Ne Kadar Güvende?

Deniz ticaret yollarının ana arterlerinin neredeyse tamamı HRA veya WAR RISK alanı hâline geldi. 2026 yılının ikinci dönemini yaşadığımız bugünlerde, dünya deniz ticaret yollarının ana hatlarının neredeyse tamamı çeşitli güvenlik riskleriyle karşı karşıya.

Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı ve Arap Körfezi'ndeki ticaret neredeyse durma noktasına geldi. Savaş sürecinin beklenenden uzun sürmesi ve daha da uzama ihtimali, bölgedeki riskleri artırırken; oluşturulan istihbarat mekanizmaları ve İran-ABD koordineli operasyonları kapsamında bazı güvenli geçiş organizasyonları da gerçekleştirilmeye başlandı.

Rusya-Ukrayna Savaşı'nın başlamasından bu yana Karadeniz, yalnızca askeri çatışmaların yaşandığı bir alan olmaktan çıkarak küresel deniz ticareti, enerji güvenliği ve gıda tedariki açısından kritik bir güvenlik sahasına dönüşmüştür. Özellikle Ukrayna ve Rusya limanlarının dünya tahıl ve hammadde ticaretindeki stratejik konumu, bölgedeki deniz taşımacılığının güvenliğini uluslararası ekonomik istikrar açısından son derece önemli hâle getirmektedir.

Son dönemde çatışmaların deniz alanına daha fazla taşınması, limanların, liman altyapılarının ve ticari gemilerin saldırıların hedefi hâline gelmesi, Karadeniz'de seyir yapmayı son derece riskli ve zaman zaman imkânsız hâle getirmiştir.

Bölge için henüz net ve kapsamlı bir güvenlik tedbiri oluşturulamamış olmakla birlikte, sinyal kesici sistemler ve ateşli silahlarla drone müdahalesi konusunda çalışmalarımız devam etmektedir.

Dünya ticaretinin şah damarı niteliğindeki Kızıldeniz ve Aden Körfezi'nde, özellikle Somali açıklarında korsanlık faaliyetleri; bölge halkının artan yoksulluk ve açlık seviyesi ile devam eden bölgesel gerilimlerin etkisiyle yeniden artış eğilimi göstermektedir. Kızıldeniz'deki güvenlik durumu da devam eden bölgesel gerilimler ve ticari gemilere yönelik tekrarlanan saldırılar nedeniyle hâlen son derece hassas ve yüksek riskli olmayı sürdürmektedir.

Günümüz koşullarında bölgede seyir yapan gemilerin neredeyse tamamında, Silahlı Güvenlik Ekibi (Armed Guard) bulunmaktadır. Bu ekiplerin varlığı sayesinde birçok saldırı girişimi geri püskürtülmekte ve kaçırılma olaylarının önüne geçilmektedir.

Ancak bu durum ne yazık ki bazı çevrelerde riskin azaldığı yönünde bir algı oluşturmaktadır. Oysa gerçek bunun tam tersidir. Denizlerdeki tehdit seviyesi, son yılların en yüksek seviyelerine yaklaşmış durumdadır.

Gerçek Olaylar, Gerçek Tehditler:

Sadece geçtiğimiz birkaç ay içerisinde hizmet verdiğimiz Türk gemilerinde meydana gelen saldırı girişimlerinde, operasyon ve güvenlik ekiplerimizin eş zamanlı ve koordineli müdahalesi sayesinde mürettebatın herhangi bir yaralanma yaşamadan ve gemilerde herhangi bir hasar meydana gelmeden seferlerine güvenli şekilde devam etmeleri sağlanmıştır.

Hızlı müdahalemiz, profesyonel desteğimiz ve operasyonel etkinliğimizin bir göstergesi olarak, yakın zamanda değerli müşterilerimizden birinden Teşekkür Mektubu (Letter of Appreciation) alma onuruna eriştik.

Yaşanan iki olay, denizlerdeki tehdidin boyutunu ve doğru güvenlik organizasyonunun önemini açıkça ortaya koymaktadır.

1. KORSAN SALDIRISI

Gemi Adı: MV LBC TUGCE
IMO No: 9088299
Tarih: 14 Haziran 2026
Pozisyon: 09°51.8'N – 051°19.9'E

14 Haziran 2026 günü saat yaklaşık 10:30 LT'de, MV LBC TUGCE, 09°51.8'N – 051°19.9'E mevkiinde, Arap Denizi'nin güneybatı uzantısı/Somali Denizi bölgesinde seyir hâlindeyken, iki şüpheli sürat teknesinin gemiye yaklaşmakta olduğunu rapor etmiştir.

Her bir sürat teknesinde yaklaşık altı kişinin bulunduğu gözlemlenmiştir. Şüpheli tekneler yüksek süratle gemiye yaklaşmış, yapılan ilk uyarı ateşlerine rağmen hız kesmeden ilerlemeye devam etmiştir.

Şüpheli teknelerin yaklaşmayı sürdürmesi üzerine, gemi tarafından uygulanan savunma tedbirleri ve Silahlı Güvenlik Ekibimizin müdahalesi sonucunda tekneler kısa süre sonra rota değiştirerek bölgeden uzaklaşmıştır.

Güvenlik görevlilerimizin yönetimi altında geminin güvenlik prosedürleri derhal uygulanmış, Silahlı Güvenlik Ekibimiz olay süresince en üst seviyede teyakkuz hâlinde kalmıştır.

Olay sonucunda mürettebatta herhangi bir yaralanma veya gemide herhangi bir hasar meydana gelmemiştir. Şüpheli tekneler daha sonra bölgeden tamamen uzaklaşmış ve gemi seferine emniyetli şekilde devam etmiştir.

Olay ilgili mercilere rapor edilmiş, gemi bölgeden geçişi boyunca tüm personel dikkat ve teyakkuz seviyesini yüksek tutmuştur.

2. KORSAN SALDIRISI

Gemi Adı: MV ELFRIEDE
IMO No: 9300946
Tarih: 23 Nisan 2026
Pozisyon: 06°28.64'N – 049°54.29'E

23 Nisan 2026 günü saat yaklaşık 10:20 LT'de, MV ELFRIEDE, Somali'nin doğu kıyılarının yaklaşık 45 deniz mili açığında, 06°28.64'N – 049°54.29'E mevkiinde 048° rotasında seyir hâlindeyken, gemiye silahlı güvenlik ekibi eşlik ettiği sırada korsan olduğundan şüphelenilen bir sürat teknesi tarafından takip edilerek yaklaşılmıştır.

Durum kısa süre içerisinde tırmanmış ve taraflar arasında kısa süreli bir silahlı çatışma yaşanmıştır.

Gemide bulunan Silahlı Güvenlik Ekibinin varlığı önemli bir caydırıcılık unsuru olmuş; ekip, kontrollü ve disiplinli bir şekilde derhâl karşılık vererek yaklaşık saat 10:30 LT'de uyarı ateşi ve karşı ateş açmıştır. Aynı zamanda gemi tarafından kaçınma manevraları uygulanmıştır.

Yaklaşık 10-15 dakika süren kısa bir takip sonrasında şüpheli sürat teknesi temasını keserek yüksek süratle bölgeden uzaklaşmış ve sonrasında başka bir temas yaşanmamıştır.

Olay derhâl Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları Merkezi'ne (UKMTO) bildirilmiş ve çevrede seyreden gemilerin bilgilendirilmesi amacıyla bir farkındalık yayını yapılması talep edilmiştir.

İlk incelemelerde gemide herhangi bir hasar tespit edilmemiş, mürettebat veya güvenlik personelinde herhangi bir yaralanma meydana gelmemiştir.

Olay sonrasında yapılan değerlendirmelerde, gemide Silahlı Güvenlik Ekibinin bulunmasının olayın güvenli şekilde sonuçlanmasında kritik bir rol oynadığı ve hem Kaptan hem de mürettebat açısından önemli bir avantaj sağladığı özellikle vurgulanmıştır.

Günümüz Denizciliğinde Sonuç;

Günümüz denizciliği, deniz ve hava şartlarının yanı sıra artık savaş, terör, korsanlık, drone saldırıları ve bölgesel çatışmalar gibi çok daha karmaşık tehditlerle mücadele etmek zorunda.

Bugün denizlerde güvenli seyir, yalnızca iyi bir gemi yönetimi ve deneyimli bir mürettebatla sağlanabilecek bir unsur olmaktan çıkmıştır. Doğru risk analizi, güncel istihbarat, etkin güvenlik organizasyonu, profesyonel ekipler ve hızlı müdahale kabiliyeti artık deniz taşımacılığının ayrılmaz bir parçasıdır.

Yaşanan her olay bize aynı gerçeği bir kez daha göstermektedir:

Denizde risk hiçbir zaman tamamen ortadan kalkmaz; ancak doğru hazırlık, doğru organizasyon ve doğru müdahale ile yönetilebilir.

Tüm denizcilerimize gerekli önlemlerin alındığı, risk değerlendirmelerinin eksiksiz yapıldığı, güvenli seyirler ve selametler diliyorum.